سنت بد کز شه اول بزاد          این شه دیگر قدم بر وی نهاد
هرکه او بنهاد ناخوش سنتی      سوی او نفرین رود هر ساعتی
نیکوان رفتند و سنت­ها بماند      وز لئیمان ظلم و لعنت­ها بماند

شاهی حق ستیز بتی نهاد و در کنارش خرمنی آتش، که هر کس بت را سجده کند برهد وگرنه به آتش افکنده شود. آن شاه در واقع بنده و برده­ی نفس خود بود که مردم را به بندگی بت می­کشید و اگر نمی­پذیرفتند در آتش می­افکند.

چون سزای این بت نفس، او نداند      از  بت  نفسش ، ‌بتی  دیگر  بزاد
مادر  بت­ها  بت  نفس  شماست       زآن­که آن بت مار و این بت اژدهاست
بت شکن سهل باشد، نیک سهل        سهل دیدن نفس را جهل است ، ‌جهل
صورت نفس ار بجویی، ای پسر       قصه ی دوزخ بخوان  با  هفت سر
هرنفس مکری و در هرمکر ازآن     غرقه   سد   فرعون   با   فرعونیان
در  خدای  موسی  و موسی  گریز     آب  ایـمـان  را  ز  فـرعـونی  مریز
دست را  اندر  احد  و  احمد بزن       ای  بـرادر ، ‌وارَه  از  بوجهل ِ تــن

در این میان مادری را با کودکش نزد بت آوردند و امر به سجده کردند، مادر نپذیرفت. کودکش را به زور از آغوشش ربودند و در آتش افکندند. مادر برای نجات فرزند خواست بت را سجده کند. کودک در آتش زبان باز کرد و فریاد زد :

اندر آ ای مادر،‌ اینجا من خوشم          گرچه  در صورت میان آتشم
اندر آ، اسرار ابراهیم بین                کو در آتش یافت سر و یاسمین
اندر آ مادر به حق مادری                 بین که این آذر ندارد آذری
اندر آ و د‌یگران را هم بخوان            کاندر آتش شاه بنهادست خوان
اندر آیید ای همه پروانه وار              اندرین بهره که دارد سد بهار

وقتی مادرش، صدای شادمانه­ی کودک را شنید، دیگر شک به خود راه نداد و خود را در آتش افکند در حالی که فریاد می­زد : بیایید و در آتش،‌ گلستان را ببینید.
حال مردم دگرگون شد، شعله­ی عشق الهی در درونشان سرکشید، شجاعت و فداکاری ایمان افزون گشت.

خلق خود را بعد از آن بی­خویشتن        می فکندند  اندر  آتش  مرد  و  زن
بی­موکل،‌بی کشش از عشق دوست      زآن­که شیرین کردن هر تلخ از اوست

آن­چنان مردم از عشق دوست، خود را در آتش می­افکندند که شاه ستمگر و سایر خون آشامان اطراف او، شرمنده و پشیمان شدند. مومنان پایدارتر شدند و بدکاران ناتوان­تر، و این امری حقیقی است که هر کشنده­ای با شمشیر خود کشته می­شود، ‌هر مارگیری خود با زهر مار می­میرد، ‌هر چاه کنی خود به چاه می­افتد، هر زندان کننده­ای خود روزی به زندان خواهد افتاد. مولانا می­گوید ای آتش، ‌خاصیت تو سوزاندن است پس چرا اینان را نسوزاندی ؟!

چون نمی­سوزی چه شد خاصیتت         یا  ز  بخت  ما  دگر  شد  نیتت ؟
می نبخشایی  تو  بر  آتش پرست          آن­که نپرستد تو را او چون برست!؟

آتش به زبان حال گفت : من همان آتشم و کارم سوزندگی است بیا درون من امتحان کن. بنگر که چگونه می­سوزاندت. اما این­که آن­ها رانسوزاندم دلیل دیگر دارد و آن اینکه من سببی به دست مسبب الاسباب هستم،‌ ابزار دست آفریدگار خویشم اگر بخواهد بسوزانم می­سوزانم و اگر بخواهد آبم کند و گر گلستان کند گستانم، ‌همان­طور که سگ­های نگهبان به دستور صاحبشان کار می­کنند، اگر بخواهد حمله می­کنند ویا سر می­سایند.
همچنین در درون خود بنگر که همان آتش طبع و نفس که تو را رنجه می­دارد و غمگین می­کند گاه شادی می­آورد. پس :

چون­که غم بینی تو استغفار کن          غم بر امرخالق آمد کار کن
چون بخواهد عین غم شادی شود         عین  بند  پای ، آزادی شود
آب حلم و آتش خشم ای پسر            هم ز حق بینی چو بگشایی بصر

پس از آن به شاه گفتند : حالا که این معجزه را از این مسیحیان بی­گناه دیدی دیگر از کشتن آن­ها درگذر، اما او بقدری مغرور و غافل بود که مانند دیگر دیکتاتورها این نصیحت را گوش نکرد و بر لجبازی خود افزود، آن وقت بود که قهر الهی به عنوان لطف بر مظلوم رسید و آتش به اندازه­ی چهل گز شعله­ور شد و شاه و یاران ستمگرش را سوزاند.

اصل ایشان بود آتش ز ابتدا          سوی اصل خویش رفتند انتها

آری هرکس به اصل خویش برمی­گردد، مومن به نور و غیر مومن به نار. هر کسی آن درود عاقبت کار که کشت.