مرغی خانگی بر تخم های خویش خفته بود و با گرمای تن و مهر غریزی آنان را برای جوجه شدن آماده می ساخت. تا اینکه زمان خفتن پایان یافت. جوجه ها با کمک مادر از تخم بیرون آمدند، جوجه ای با شکلی نامتناسب با دیگر جوجه ها در بین آنان نمودار شد. مادر و جوجه ها او را از خود نمی...
تاریخ اولجایتو نوشته ی «ابوالقاسم عبدالله بن علی بن محمّد کاشانی» است که ظاهراً از مشیان و کاتبان دربار بوده و زیر نظر خواجه رشیدالدّین فضل الله به کار گردآوری مطالب مربوط به جامع التواریخ مشغول بوده است.
زبان فارسی در زمینۀ شعر شایستگی خود را به کمال نشان داده است و چه بسا یکی از تواناترین زبانهای جهان در این زمینه باشد. نرمیها و ظرافتها و تواناییهای آن در ترکیب سازیها و حتا آن جنبه هایی از زبان که برای...
مهر روز از مهرماه برابر با 16 مهر در گاهشماری ایرانی
... می ستاییم مهر ِدارنده ی دشت های پهناور را، او که به همه ی سرزمین های ایرانی، خانمانی پُر از آشتی، پُر از آرامی و پُر از شادی می بخشد ...
«اوستا - مهریَشت»
«جشن مهرگان» که در گذشته آن را «میتراکانا» یا «متراکانا»(Metrakana) می نامیدند و در نخستین روز از پاییز برگزار می شد، [1] پس از نوروز بزرگ ترین جشن ایرانی و هندی است در ستایش ایزد «میثرَه» یا «میترا» و بعدها «مهر» که از مهر روز آغاز شده تا رام روز به اندازه ی شش روز ادامه دارد.
سنگ نگاره ی میترا در نمرود داغ، آناتولی خاوری سده ی یکم پیش از میلاد عکس از : پژوهش های ایرانی
«مهریشت» نام بخش بزرگی در اوستا است که در بزرگداشت و ستایش این ایزد بزرگ و کهن ایرانی سروده شده است. مهر یشت، دهمین یشت اوستا است و همچون فروردین یشت، از کهن ترین بخش های اوستا بشمار می آید. مهر یشت از نگاه اشاره های نجومی و باورهای کیهانی از مهم ترین و ناب ترین بخش های اوستا است و کهن ترین سند درباره ی آگاهی ایرانیان از کروی بودن زمین، بند 95 همین یشت می باشد. از مهر یشت تا به امروز 69 بند کهن و 77 بند افزوده شده از دوران ساسانیان، به جا مانده است.
روز آغاز جشن مهرگان، «مهرگان همگانی» یا «مهرگان عامه» و روز انجام، «مهرگان ویژه» یا «مهرگان خاصه» نام دارد. همان طور که می دانیم در گاهشماری باستانی ایران، سال به دو پاره (فصل) بخش می شد، تابستان (هَمَ) هفت ماهه و زمستان (زَیَنَ) پنج ماهه، که جشن نوروز جشن آغاز تابستان بزرگ و مهرگان جشن آغاز زمستان بزرگ بود و از این رو این دو جشن با هم برابری می کرده اند.
برج رادکان - برج رادک خواجه نصیر توسی
آن چنان که ابوریحان بیرونی در «آثارالباقیه» از زبان «سلمان فارسی» آورده است :
«... ما در عهد زرتشتی بودن می گفتیم، خداوند برای زینت بندگان خود یاقوت را در نوروز و زبرجد را در مهرگان بیرون آورد و فضل این دو روز بر روزهای دیگر مانند فضل یاقوت و زبرجد است بر جواهرهای دیگر ...»
در برهان قاطع «خلف تبریزی» نیز درباره ی مهرگان می خوانیم :
«نام روز شانزدهم از هر ماه و نام ماه هفتم از سال شمسی باشد و آن بودن آفتاب عالم تاب است در برج میزان که ابتدای فصل خزان است و نزد فارسیان بعد از جشن و عید نوروز که روز اول آمدن آفتاب است به برج حمل از این بزرگ تر جشنی نمی باشد و همچنان که نوروز را عامه و خاصه می باشد، مهرگان را نیز عامه و خاصه است و تا شش روز تعظیم این جشن کنند. ابتدا از روز شانزدهم و آن را مهرگان عامه خوانند و انتها روز بیست و یکم و آن را مهرگان خاصه (روز جشن مُغان یعنی آتش پرستاران) خوانند و عجمان گویند که خدایتعالی زمین را در این روز گسترانید و اجساد را در این روز محل و مقر ارواح گردانید ...»
پیدایش مهرگان
پیشینه ی جشن مهرگان به اندازه ی قدمت ايزدش، میترا است و تا آن جا که بن نوشت های موجود نشان می دهند، اين جشن دست کم از دوران فريدون پیشدادی آغاز شده است که شاهنامه ی فردوسی به روشنی به پیدایش اين جشن در دوران پادشاهی فريدون اشاره کرده است :
فریدون چو شد بر جهان کامکار ندانست جز خویشتن شهریار به رســم کیان تاج و تخت مهی بیاراست با کاخ شاهنشهی به روز خجسته ســر مهر ماه به سر بر نهاد آن کیانی کلاه زمانه بی اندوه گشـت از بدی گرفتند هر کــس ره بـخردی دل از داوری هـا بپرداخـتـنـد به آیین، یکی، جشن نو ساختند نـشـسـتـنـد فرزانگان، شادکام گـرفتند هـر یک ز ياقوت، جام می روشن و چهره ی شاه نـَو جهان نو ز داد از سر ِماه نـَو بـفـرمـود تا آتش افـروخـتـنـد همه عنبر و زعفران سوختند پـرسـتـیـدن مهرگان دیـن اوسـت تن آسانی و خوردن آیین اوست کنون یادگارست از و ماه مهر به کوش و به رنج ایچ منمای چهر
ابوریحان بیرونی نیز می آورد :
«... در روز مهرگان فرشتگان به یاری کاوه ی آهنگر شتافتند و فریدون به تخت شاهی نشست و ضحاک را در کوه دماوند زندانی کرد و مردمان را از گزند او برهانید ...»
و تاریخ نگار دیگری به نام «ابوسعید عبدالحی بن ضحاک بن محمود گردیزی» که در سال 444 هجری کتاب «زین الاخبار» را نگاشته از جشن های ایران باستان بخشی را آورده است و درباره ی مهرگان می گوید :
«این روز مهرگان باشد و نام روز و ماه همراهند و چنین گویند که اندر این روز آفریدون بر بیوراسب که او را ضحاک گویند، پیروز شد و او را اسیر کرد و او را بست و به دماوند برد و در آنجا وی را زندانی کرد. مهرگان بزرگ و برخی از مغان چنین گویند که این پیروزی فریدون بر بیوراسب، رام روز بوده است و زرتشت که مغان او را به پیامبری دارند، ایشان را فرموده است، بزرگ داشتن این روز و روز نوروز را.»
گویا تاریخ نویسان، شاعران و نویسندگان هم پیمان گشته اند تا از پیدایش مهرگان گزارش های یکسانی ارایه دهند.
«اسدی توسی» نیز در «گرشاسب نامه» از چرایی پیدایش مهرگان گزارش می دهد :
فــریـدون فــرخ بـه گـرز نـبـرد ز ضـحـاک تـازی بـرآورد گرد چو در برج شاهین شد از خوشه مهر نشست او به شاهی سر ماه مهر
و باز هم «بیرونی» در «التفهیم» می نویسد :
«... مهرگان شانزدهمین روز از مهرماه و نامش مهر، اندرین روز، آفریدون ظفر یافت بر بیورسب جادو، آنک معروف است به ضحاک و به کوه دماوند بازداشت و روزها که سپس مهرگان است همه جشنند، بر کردار آنچه از پس نوروز بُوَد ...»
گزارش خلف تبریزی درباره ی پیدایش مهرگان نیز این چنین است :
«... و در این روز ملایکه یاری و ممدکاری کاوه آهنگر کردند و فریدون در این روز بر تخت شاهی نشست و در این روز ضحاک را گرفته به کوه دماوند فرستاد که در بند کنند و مردمان به سبب این مقدمه جشنی عظیم کردند و عید نمودند و بعد از آن حکام را مهر و محبت به رعایا به هم رسید و چون مهرگان به معنی محبت پیوستن است بنابراین بدین نام موسوم گشت ...»
دکتر «محمود روح الامینی» به نقل از آثارالباقیه ی بیرونی می نویسد :
«… و برخی مهرگان را بر نوروز برتری داده اند چنانکه پاییز را بر بهار برتری داده اند و تکیه گاه ایشان اینست که «اسکندر» از «ارسطو» پرسید که کدامیک از این دو فصل بهتر است ؟ ارسطو گفت پادشاها در بهار حشرات و هوام آغاز می کند که نشو یابند، و در پاییز آغاز ذهاب آن هاست، پس پاییز از بهار بهتر است...»
و حتی بیرونی که به سخت کوشی و پرکاری نامدار است گویا بایسته ی خویش می داند که در مهرگان و نوروز بیاساید، آنگونه که «شهروزی» در مورد وی می گوید :
«… دست و چشم و فکر او هیچ گاه از عمل بازنماند، مگر به روز نوروز و مهرگان.»
در نظم و نثر پارسی از روزگاران گذشته، درباره ی جشن مهرگان گفت وگو و اشاره بسیار شده است. پس از ساسانیان، در آن روزگاران پر آشوب که نابسامانی و پریشانی در ایران گسترش پیدا کرده بود، باز هم ایرانیان آیین های گذشته و آدابشان را همچنان نگه می داشتند و هنگامی که فرصتی به دست می آوردند، این آداب و آیین ها به آشکاری و روشنی و فر و شکوه برگزار می شد و هنگامی که سخت گیری تازیان در این باره آغاز می شد، ایرانیان به گونه های پنهان آیین های خود را برگزار می کردند. سرانجام به انگیزه ی اهلیت این آیین ها، شایان نگرش بود و پذیرا شدن یا زیر همان عنوان ها و یا زیر سرپوش ها و عنوان هایی تازه مورد پذیرش و اقتباس تازیان یورشی و دشمنان ایران قرار می گرفت. از آن جمله است جشن مهرگان.
ملکا جشن مهرگان آمــــد جشن شاهان و خسروان آمــد جز به جای ملهم و خرگاه بـــدل بــاغ و بـــوسـتـان آمـــد مورد برجای سوسن آمـــد بــاز مــی بر جــای ارغــوان آمــــد تو جوانـمرد و دولت تو جـوان مــی بر بخت تــو جـوان آمــد
«ابولفضل بیهقی» نیز شرح جشن مهرگان را در که در روزگار مسعود غزنوی برگزار می شد در کتاب خود آورده است :
«... و روز دوشنبه دو روز مانده از ماه رمضان به جشن مهرگان بنشست و چندان نثارها و هدیه ها و طرف و ستور آورده بودند که از حد و اندازه بگذشت و سوری صاحب دیوان بی اندازه چیزها فرستاده بود، نزدیک درش تا پیش آورد، همچنان نمایندگان بزرگان پیرامون چون خوارزمشاه آلتونتاش و امیر چغانیان و امیر گرگان و کشورهای قصدار، مکران و دیگران بسیار چیز آوردند و روزی با نام بگذشت. [3]
چگونگی برپایی جشن مهرگان در گذشته
با نگاهی با آثار بجا مانده از بزرگان و دانشمندان و مورخانی چون فردوسی، بیرونی، اسدی توسی، کتزیاس، دوریس، استرابون، و همچنین آثار شاعرانی چون رودکی، فرخی، منوچهری دامغانی، ناصرخسرو، سعد سلمان و ... می توان به راحتی شیوه ی برگزاری جشن مهرگان در دوران پیشین را دریافت.
«کتزیاس»(Katesias) یونانی، پزشک ویژه ی اردشیر دوم هخامنشی می نویسد :
«... پادشاهان هخامنشی به هیچ گونه نباید مست شوند، مگر در روز جشن مهرگان که لباس های ارغوانی گرانبهایی می پوشند و همراه با مردم و دسته های نوازندگان و خنیاگران در باده پیمایی همگانی شرکت می جویند ...»
این تنها روز در ایران هخامنشی بوده که مردم می توانستند در حضور پادشاهان به صورت همگانی باده گساری کنند.
تاریخ نگار دیگری به نام «دوریس»(Duris) می نویسد :
«... پادشاهان در این جشن پایکوبی و دست افشانی می کردند ...»
بنا به گفته ی «استرابون»(Strabon) خشتره پاون (ساتراپ) ارمنستان، در جشن مهرگان بیست هزار کره اسب به رسم پیشکشی به دربار شاهنشاه هخامنشی گسیل می داشت.
اردشیر پاپکان (بابکان) و خسرو انوشیروان در این روز تن پوش نو به مردم می بخشیدند.
در این روز موبد موبدان خوانچه ای که در آن لیمو، شکر، نیلوفر، سیب، به، انار، و یک خوشه ی انگور سفید و هفت دانه مورد گذاشته بود، واج گویان (زمزمه کنان) نزد شاه می آورد. هفت مورد و هفت چیز دیگر که در خوانچه می گذاشتند، همان هفت چین [4] بود که جز تشریفات جشن نوروز و مهرگان به حساب می آید.
ابوریحان بیرونی می گوید :
«... گویند مهر، نام خورشید است و در چنین روزی پدیدار گشته، از این رو، نام مهرگان را به او نسبت داده اند. پادشاهان در این روز تاجی به شکل خورشید که در آن دایره ای مانند چرخ چسبیده بود بر سر می گذاشتند و می گویند که در این روز فریدون بر بیوراسپ (ضحاک ماردوش) دست یافت. چون در چنین روزی فرشتگان از آسمان به یاری فریدون پایین آمدند، لذا در جشن مهرگان به یاد آن روز، در سرای پادشاهان، مردی دلیر می گماشتند و بامدادان به آواز بلند ندا می داد، ای فرشتگان به سوی دنیا بشتابید و جهان را از گزند اهریمنان برهانید.»
خلف تبریزی نیز بخشی از مراسم جشن مهرگان را چنین توصیف می کند :
«... و گویند که اردشیر بابکان تاجی که بر آن صورت آفتاب نقش کرده بودند در این روز بر سر نهاد و بعد از او پادشاهان عجم نیز در این روز همچنان تاجی بر سر اولاد خود نهادندی و روغن «بان» که آن درختی است و میوه ی آن را «حسب البان» گویند به جهت یُمن و تبرک بر بدن مالیدندی و اول کسی که در این روز نزدیک پادشاهان عجم آمدی موبد موبدان و دانشمندان بودی و هفت خوان از میوه همچو ترنج و سیب و بی و انار و عناب و انگور سفید و کُنار با خود آوردندی، چه عقیده ی فارسیان آن است که در این روز از هر هفت میوه ی مذکور بخورند و روغن بان بر بدن بمالند و گلاب بیاشامند و بر خود و دوستان خود بپاشند ...»
«کومون»(Cumont) خاورشناس و دانشمند بلژیکی در کتاب گرانبهای خود به نام «آیین میترا» چنین می گوید :
«.. بدون تردید، جشن مهرگان که در کشورهای روم باستان، روز پیدایش خورشید نامیده می شد و آن را «سل ناتالیس این وکتی»(Sol Natalis Invecti) یعنی «روز زایش خورشید شکست ناپذیر» [5] می گفتند که به بیست و پنجم ماه دسامبر کشیده شد و شماری زیاد از عیسویان پیش از عیسی مسیح به آیین مهرپرستی گرویدند و پس از گسترش دین مسیح در اروپا، روز زایش مسیح قرار داده شد. چون عیسویان نمی خواستند این روز را جشن بگیرند به نام زاده شدن عیسی جشن گرفتند.»
در واقع باید گفت که کریسمس عیسویان بر پایه ی مهر روز ایرانیان باستان است.
دکتر «ذبیح الله صفا» در مجله ی مهر، شماره ی ده، سال نخست چنین می نویسد :
«در روزهای مهرگان و نوروز، پارسیان، مُشک و عنبر و عود هندی به یکدیگر می دادند و توده های مردم هر کدام به فراخور حال و توانایی و کار خود برای پادشاه پیشکش می آوردند و رسم و آیین و آداب جشن مهرگان همانند بزرگواری روز نخست نوروز بوده است.»
به روایتی نیز تاجگذاری اردشیر پاپکان، مقارن با جشن مهرگان بود.
ابومسلم خراسانی، برمکیان و دولت مردان آن زمان عباسیان، در گرفتن جشن مهرگان پافشاری داشتند.
در کتاب «تلمود»، از کتاب های مقدس یهود هم از جشن مهرگان سخن رفته است و این نشان می دهد که این جشن در بسیاری از مناطق دنیای باستان برگزار می شده است.
واژگان «مهرجان»(مهرجانات) و «نیروز» که معرب شده ی مهرگان و نوروز است و اکنون نیز در بسیاری از کشورهای عرب زبان حاشیه ی خلیج فارس و برخی از کشورهای شمال آفریقا به مفهوم جشنواره (فستیوال)، کاربرد دارد و وارد زبان و قلمرو فرهنگی کشورهای مسلمان و عرب زبان گردیده است نیز، نشانه ی دیگری است بر فر و شکوه این دو جشن باستانی.
چگونگی برگزاری کنونی جشن مهرگان
امروزه هم میهنانمان چند روز مانده به پاییز با خانه تکانی به پیشباز پاییز و مهرگان می روند، در روز مهر از ماه مهر جلوی در خانه ها را آب پاشی و جارو کرده و پس از آن با رفتن به نیایشگاه ها و گردهم آمدن با تهیه ی خوراک های سنتی از یکدیگر پذیرایی می کنند و با سخنرانی ، خواندن سرود و شعر و دکلمه جشن مهرگان را با شادی برپا می کنند.
در برخی روستاهای کشور، جشن مهرگان همراه با اجرای موسیقی سنتی همراه است بدین گونه که در روز پنجم پس از مهرگان، گروهی از اهالی روستا که بیشتر آنان را جوانان تشکیل می دهند در تالار مرکزی یا نیایشگاه مرکزی روستا یا سرچشمه و قنات، گرد هم می آیند و «گروه ساز» را تشکیل می دهند، هنرمندان روستایی نیز با سُرنا و دف گروه را همراهی می کنند، آن ها با هم حرکت کرده و از یک سوی ِروستا و از نخستین خانه مراسم بازدید از اهالی روستا را آغاز می کنند و با شادی وارد خانه ها می شوند؛ کدبانوی هر خانه مانند همه ی جشن های ایرانی نخست آینه وگلاب می آورد و اندکی گلاب در دست افراد ریخته و آینه را در برابر چهره ی آن ها نگه می دارد و سپس «لــُرَک» را که فراهم نموده میان همه ی گروه پخش می کند، این آجیل مخصوص، مخلوطی است از تخم کدو، آفتابگردان، و نخودچی کشمش که همراه با شربت و چای پذیرایی می شود. آنگاه یکی از افراد گروه ِساز که صدایی رسا دارد نام های کسانی را که پیش از این در این خانه سکونت داشته و درگذشته اند باز می گوید و برای همه ی آن ها آمرزش و شادی روان آرزو می کند. پس از آن بشقابی از لرک از این خانه دریافت می کنند و در دستمال بزرگی که بر کمر بسته اند می ریزند و از خانه بیرون می آیند و به خانه پسین می روند. چنان که در خانه ای بسته باشد برای لحظه ای بیرون خانه می ایستند و با بیان نام های درگذشتگان آن خانه، بر روان و فروهر آن ها درود می فرستند. برخی از خانواده ها نیز پول و میوه برای استفاده در جشن مهرگان به گروه می دهند و برخی دیگر نیز نوعی نان مخصوص به نام «لورگ» درست می کنند و گوشت های بریان شده که به قطعات کوچکی تقسیم شده است همراه با سبزی داخل آن قرار داده به گروه می دهند. پس از پایان مراسم در نیایشگاه، موبد یا کدخدا، آجیل، میوه و نان و گوشت و سبزی گردآوری شده را در میان شرکت کنندگان پخش می کند. مردم تا آنجا که امکان دارد با لباس های ارغوانی یا سرخ گرد هم آمده و به پایکوبی و شادی می پردازند و هر یک چند نبشته ی شادباش (کارت تبریک) برای هدیه به همراه دارند.
سفره ی مهرگان
خوان یا سفره ی مهرگانی نیز همچون سفره ی هفت سین نوروز و دیگر سفره های جشن های ایرانی، هفت چینی از میوه ها و خوراکی هاست همراه با شاخه هایی از درختان «سرو»، «مورد» و «گز» و شربتی از عصاره ی «هوم»(هَئومَه) [6] که با شیر رقیق شده و نان مخصوص «لورگ» که روی پارچه ای ارغوانی گرد ِیک آتش دان چیده می شوند.
هفت میوه همچون سیب، انار، ترنج، سنجد، بی (به)، انگور سفید، انجیر، کُـنار، زالزالک، ازگیل، خرمالو و ... آجیل ویژه ای از هفت خشکبار از جمله مغز گردو، پسته، مغز فندق، بادام، تخمه، توت خشک، انجیر خشک، نخودچی و ... آش هفت غله از گندم، جو، برنج، نخود، عدس، ماش و ارزن. کاسه ای پر از آب و گلاب و سکه و برگ آویشن همراه با گل های بنفشه و نازبو (ریحان)، آیینه، سرمه دان، شیرینی و بوی های خوش همچون اسفند و عود و کُندر.
موسیقی مهرگان
خلف تبریزی در «برهان قاطع» برای یکی از مقام ها و لحن های موسیقی سنتی ایران نام «موسیقی مهرگانی» را آورده است، که گمان می رود در دوران گذشته در جشن مهرگان موسیقی ویژه ای نواخته می شده که اکنون از آن آگاهی نداریم.
همچنین در میان دوازده مقام نامبرده شده در کتاب «موسیقی کبیر» ابونصر فارابی، مقام یازدهم با نام مهرگان ثبت شده است و نیز نظامی گنجوی در منظومه ی «خسرو و شیرین» نام بیست و یکمین لحن از سی لحن نامبردار شده را «مهرگانی» نوشته است.
مهرگان در ادبیات
در ادبیات به ویژه چامه های (شعرهای) پارسی، از مهرگان بسیار سخن به میان آمده است که در این جا تنها نمونه های کوتاهی از آن ها را می آوریم :
مسعود سعد سلمان :
روز مهر و ماه مهر و جشن فرخ مهرگان مهر بفزا ای نگار ماه چهر مهربان مهربانی کن به جشن مهرگان و روز مهر مهربانی کن به روز مهر و جشن مهرگان جام را چون لاله گردان از نبید باده رنگ وندر آن منگر که لاله نیست اندر بوستان کاین جهان را ناگهان از خرمی امروز کرد بوستان نو شکفته عدل سلطان جهان
منوچهری دامغانی :
شاد باشید که جشن مهرگان آمد بانگ و آوای ِدَرای ِکاروان آمد کاروان مهرگان از خَزران آمد یا ز اقصای بلاد چینستان آمد نا از این آمد، بالله نه از آن آمد که ز فردوس برین وز آسمان آمد مهرگان آمد، هان در بگشاییدش اندر آرید و تواضع بنماییدش از غبار راه ایدر بزداییدش بنشانید و به لب خرد نجاییدش خوب دارید و فرمان بستاییدش هرزمان خدمت لختی بفزاییدش
دقیقی :
گاه آن آمد که باد مهرگان لشگر کشد دست او پیراهن اشجار از سر بر کشد باغ ها را داغ های عریان بر برزند شاخ ها را چادر نسطوریان بر سر کشد زانکه سی سنبر چون ما مست و نرگس شوخ چشم هردو بدخو را همی در زر و در زیور کشد مهرگان آمد و جشن ملک افریدونا آن کجا گاو خوشش بودی بر ما یونا
قطران تبریزی :
آدینه و مهرگان و ماه نو بادند خجسته هر سه بر خسرو
عنصری :
مهرگان آمد گرفته فالش از نیکی مثال نیک روز و نیک جشن و نیک وقت و نیک فال
ناصر خسرو :
نـوروز بـه از مـهـرگـان، گـرچـه هـــر دو زمـــانــنــد، اعــتــدالــــی
امیرهوشنگ ابتهاج (هـ الف. سایه) :
بــگشاییم کفتران را بــال بــفروزیم شعله بـر سر کوه بـسـرایـیـم شادمانه سرود وین چنین با هزار گونه شکوه
مهرگان را به پیشباز رویم ...
رقص پر پیچ و تاب پرچم ما زیر پرواز کفتران سپید شادی آرمیده گام سپهر خنده ی نوشکفته ی خورشید
مهرگان را درود می گویند ... گرم هر کار مست، هر پندار همره هر پیام، هر سوگند در دل هر نگاه، هر آواز توی هر بوسه، هر لبخند
... ما خواهانیم که پشتیبان کشور تو باشیم، ما نمی خواهیم از کشور تو جدا شویم، نمی خواهیم از خانه خود جدا شویم، مباد جز این ای مهر نیرومند !..
^ [1] جشن بزرگ «میثرَکَنَه / میتراکانا / مهرگان»، بزرگ ترین جشن هخامنشی است در ستایش و گرامیداشت «میترا» که در نخستین روز ماه «باگایادی / بَغَیادی»(یاد خدا)، و نیز آغاز سال نو در گاهشماری هخامنشی برگزار می شده است و امروزه نیز سنت کهن آغاز سال نو از ابتدای پاییز با نام «سال وِرز»، در تقویم محلی کردان مُکری مهاباد و طایفه های کردان شکری باقی مانده است. هنگام اصلی جشن «مهرگان» نیز در اصل در چنین روزی بوده که بعدها به شانزدهم مهرماه منتقل شده است. (تقی زاده، ص 76).
^ [2] چهار بیت را «شمس الدین محمدبن قیس رازی» در «کتاب المعجم فی معاییر اشعار العجم» آورده است.
^ [3] تاریخ بیهقی - به کوشش دکتر غنی و دکتر فیاض (ص273).
^ [4] هفت چین پس از ورود اسلام و اعراب به ایران به هفت سین تبدیل شد زیرا که در زبان تازی «چ» نیست.
^ [5] یشت ها استاد پورداوود ، صفحه ی 396 به بعد و یشت ها 44:2 و خرده اوستا ، صفحه ی 205 تا 209.
^ [6] «هوم» درختچه ایست همیشه سرسبز که در باورهای ایرانی به عنوان سروَر و رَد گیاهان شناخته می شده و از افشره ی آن نوشیدنی ای فراهم می ساختند. «هوم» را در ناحیه های مختلف با نام های گوناگونی می شناسند : «ریش بز»، «اُرمَک»، «کُشْک»(در دشت جوین خراسان)، «اَلــْتــَه»، «مادِرَخ»(در بدخشان افغانستان)، «خوم»(در ناحیه ی پَنجکَت تاجیکستان) و «شَرَپَّـه»(در بالا آب زرافشان و یغناب). اهمیت و جایگاه هوم به چند ویژگی آن بستگی داشته است : هوم تنها در کوهستان ها و به ویژه در صخره های سنگی و بر فراز آن ها و بطور خودرو می روید و می دانیم که کوه خود واسطه ی میان جهان خاکی و جهان مینوی یا سرای مردمان و سرای ایزدان و اهورامزدا است، به ویژه که برگ ها و ساقه های هوم همواره سر به آسمان کشیده هستند؛ «هوم» حتی در دل برف سرسبز باقی می ماند و در اوایل پاییز میوه های سرخ کوچک می دهد و هنگامی که برخی شاخه ها یا برگ های آن خشک می شود به رنگ زرین زیبایی نمودار می شود که اشاره به «هوم زرین» از همان گرفته شده است؛ «هوم» علیرغم سرسبزی و آبدار بودن، به راحتی در شعله های آتش می سوزد و موجب بر انگیختگی و بر افروختگی شعله های آتش می شود؛ «هوم» از خانواده ی «اِفِدرا»(Ephedra) و دارنده ی ماده «اِفِدرین» و در نتیجه، افشره ی آن به عنوان یک گیاه دارویی خاصیت تسکینی و آرامش بخشی دارد؛ در باورهای عامه، افشره ی هوم را موجب افزایش توان فرزند آوری در زنان نازا و همچنین موجب فزایندگی هوش و روان می دانند. کارکردهای هوم بیشتر از آن است که در این جا به همه ی آن اشاره شود. «هوم» بجز نام گیاه، نام ایزد نگاهبان این گیاه نیز به حساب می آید. در شاهنامه از مردی به نام «هوم» نیز سخن رفته است که در کوهستان زندگی می کند و در گرفتن افراسیاب به کیخسرو یاری می رساند؛ این نام نیز بی گمان اشاره به گیاه هوم است که در طول زمان دچار تغییرات شده است. به این نکته نیز می توان اشاره کرد که «زنگ آتشکده» و «ناقوس کلیسا» هر دو از هاون و دسته هاونی که «هوم» را در آن می کوبیده اند و بعدها به شکل آیینی در نیایش ها در آمده بوده است، اقتباس شده است. (از اوستای کهن - رضا مرادی غیاث آبادی)
1. آیین ها و جشن های کهن در ایران امروز - محمود روح الامینی 2. جشن های ایرانی - پرویز رجبی 3. دیدی نو از آیینی کهن - دکتر فرهنگ مهر 4. تاریخ نوروز و گاهشماری ایران - عبدالعظیم رضایی 5. تاریخ تمدن و فرهنگ ایران - عبدالعظیم رضایی 6. اوستا کهن ترین سرودهای ایرانیان - جلیل دوستخواه 7. یشت ها - استاد پورداوود 8. راهنمای زمان جشن ها و گردهمایی های ملی ایران باستان - رضا مرادی غیاث آبادی 9. اوستای کهن - رضا مرادی غیاث آبادی 10. فرهنگ واژگان برهان قاطع 11. لغت نامه ی دهخدا
دیــدگــاه هـا
اگر درباره ی این نوشتار نگرشی دارید می توانید در این بخش بنویسید :
نوشته ی شما پس از پذیرش در اینجا نمایش داده خواهد شد.
نوشته هایی که به خط فارسی نیستند پذیرفته نخواهند شد.
بازدیدها : 35838
دیدگاه ها : (93)
1. پیامی از پدرام, فرستاده شده در تاریخ 19-شهریور-1386 ساعت 00 بسيار پر محتوی جالب و آموزنده بود . سپاس فراوان
2. پیامی از موژان, فرستاده شده در تاریخ 01-مهر-1386 ساعت 23 فوق العاده بود
3. پیامی از احمد, فرستاده شده در تاریخ 05-مهر-1386 ساعت 14 درود بر شما و سپاس فراوان از تلاش شما براي زنده نگاه داشتن نام ايران و ايراني
4. پیامی از شهرزاد, فرستاده شده در تاریخ 05-مهر-1386 ساعت 14 مطالب سایت شما باید از راه رسانه به گوش همه برسد . این فرهنگ برای اینکه دوباره زنده و همگانی شود باید بدون ایجاد حساسیت برای جناح های مختلف و با تاکید بر اینکه این آداب و رسوم ارتباطی با دین و مذهب ندارد و برگرفته از فرهنگ ، باورها و روش زندگی نیاکان ساده و پاک نهاد ماست به رسانه عرضه شود . زمانی که از دیدگاه پیشگیری از هجوم غرب و جایگزینی داشته ها به جای واردات به موضوع نزدیک شوید نتیجه خواهید گرفت . در آخر از روشنگری خردمندانه شما در مورد آنچه که بوده ایم سپاسگذاری می کنم .
5. پیامی از آراد, فرستاده شده در تاریخ 07-مهر-1386 ساعت 01 درود بر شما
6. پیامی از شورانگيز, فرستاده شده در تاریخ 07-مهر-1386 ساعت 01 من نيز با شهرزاد موافقم .دورود بر شما
7. پیامی از فرزانه, فرستاده شده در تاریخ 09-مهر-1386 ساعت 22 درود بر شما بسیار پر مغز بود سپاس
8. پیامی از رضا, فرستاده شده در تاریخ 09-مهر-1386 ساعت 22 درود بر شما از اینکه ایرانیان وطن دوست هنوز آثار و اقتدار وعظمت بزرگ ایران زمین را یادآوری می نمایند و آن را گوشزد می کنند ممنونم و به نویسنده یا نویسندگان ناسیونالیست آن خسته نباشید می گویم و از خداوند زرتشت برای شما آرزوی سعادت و خوشبختی دارم . ایران سر بلند، ایران سرفراز، بیرق ایران بر فراز خلیج همیشه فارس در اهتزاز، موفق باشید و سعادتمند
9. پیامی از افشار ایرانی کور, فرستاده شده در تاریخ 09-مهر-1386 ساعت 22 درود بر شما که این همه به خاطر اعتلای فرهنگ ایران باستان کوشش می کنید
10. پیامی از امشاسپند, فرستاده شده در تاریخ 09-مهر-1386 ساعت 22 درود بر شما ... آفرین بر فرزندان کوشای این مرز و بوم . امیدوارم که دوباره امور این کشور به دست نیک اندیشان ایرانی برسد. با سپاس فراوان
11. پیامی از سید, فرستاده شده در تاریخ 09-مهر-1386 ساعت 22 سلام
عالی بود خیلی استفاده کردم
شاد باشین
12. پیامی از دکتر پیشاهنگ, فرستاده شده در تاریخ 11-مهر-1386 ساعت 01 بادرود بسیار جالب و مستند بود. پیروز باشید.
13. پیامی از فرهاد, فرستاده شده در تاریخ 11-مهر-1386 ساعت 01 دورود بر شما بسیار عالی بود مخصوصاً برای ما جوانهایی که اطلاعات زیادی در خصوص سنتهایمان نداریم
14. پیامی از نورزاد, فرستاده شده در تاریخ 11-مهر-1386 ساعت 01 خواهشمندم نام نویسنده را بگذارید.
15. پیامی از ایران (بهرنگ), فرستاده شده در تاریخ 11-مهر-1386 ساعت 01 روز مهر و ماه مهر و جشن فرخ مهرگان مهر بفزای ای نگار مهرچهر مهربان
*******
جشن مهرگان بر شما و همه ایرانیان و هم زبانان و هم فرهنگ های ما خجسته باد
16. پیامی از اریا, فرستاده شده در تاریخ 11-مهر-1386 ساعت 01 دورود و سپاس فراوان خداوند و ایرانیان بر تو که بی شک بسیار می کوشی تا ایران و ایران باستان را به مردمانش بشتاسانی اما هزاران حیف که بسیاری از این مردم برای فرهنگشان هیچ ارزشی قائل نیستد.
17. پیامی از روزبه, فرستاده شده در تاریخ 13-مهر-1386 ساعت 00 همتون و, تو این جشن در آغوش میگیرم.
18. پیامی از فرشته, فرستاده شده در تاریخ 13-مهر-1386 ساعت 00 با سپاس فروان از اینکه می کوشید سنت های مرده دیرین را زنده کنید من نیز برای نگه داشتن ایرانی آباد خواهم کوشید. من اطلاع زیادی از این جشن نداشتم فقط اسم آن را شنیده بودم و بعد از دیدن مطالب شما امروز خانه تکانی کردم و ادامه آنچه برای این مراسم لازم باشد انجام خواهم داد و برای دوستانم نیز پیام تبریک خواهم فرستاد. جشن مهرگان بر تمامی پارسیان خجسته باد.
19. پیامی از شیرین سلیمی, فرستاده شده در تاریخ 13-مهر-1386 ساعت 00 سلام، از شما تشکر می کنم از بابت گذاشتن این اطلاعات در اختیار ما. من در انقلاب می خواهم یک خدمات کامپیوتری بزنم، خیلی طول کشید تا بتون یه اسم خوب براش پیدا کنم، یه شب وقتی خوابیده بودم خواب دیدم اسم این دفتر و که تو ماه مهر تأسیس شده رو مهرگان گذاشتم، وقتی از خواب بیدار شدم خیلی خوشحال شدم که تونستم یه اسم خوب واسش پیدا کنم، ولی من فقط از اسمش خوشم اومده بود، بعد به فکرم رسید که کمی در مورد این جشن تحقیق کنم، بعد از تحقیقاتم با خودم گفتم من به ایرانی بودن خودم افتخار می کنم و با هیچی عوض نمیکنم و ایرانی بودنم برام یه سرمایه ست. تازه، به این فکر افتادم که یک کتابچه کوچک برای تبلیغاتم بزنم که در اون کامل در مورد جشن مهرگان توضیح داده شده.
20. پیام برای خانم سلیمی ! پیامی از مدیر تارنما, فرستاده شده در تاریخ 13-مهر-1386 ساعت 00 درود بر همه ی دوستانی که پیام هایشان زیور این نوشتار شده است.
خانم سلیمی ! برای همکاری آماده ایم اگر یاری یا همکاری خواستید برای ما نامه بفرستید
با سپاس
21. پیامی از رویا, فرستاده شده در تاریخ 15-مهر-1386 ساعت 02 خیلی جالب بود ولی افسوس که این جشن و شادی باستانی داره کم کم به افسانه های کهن این سرزمین پیوند میخوره و به فراموشی سپرده میشه .من خودم متاسفانه در طول عمر حتی برای یک بارم که شده هیچ کجا از نزدیک شاهد این جشن نبودم فقط تو کتابها و وبلاگها درموردش خوندم .و اگه همچین اطلاعاتی هم نبود من اصلا نمیدونستم که همچین مراسمی اصلا وجود داشته .باز هم از شما ممنون که به واسطه ی همین اندک باعث میشید فرهنگ کهن ایران زمین زنده بمونه و از یادها نره.
22. پیامی از مهدي, فرستاده شده در تاریخ 15-مهر-1386 ساعت 02 درود بر شما، در آغاز پاييزي زيبا و در گردهمايي شكوهمند برگهاي ريزان از آسمان، جشن مهرگان را شادباش گفته، اميد دارم كه مهر ايرانيان به يكديگر فزوني يابد. با سپاس
23. پیامی از شيدا شيرواني, فرستاده شده در تاریخ 15-مهر-1386 ساعت 02 از شما خيلي ممنونم شايد مردم ما با خوندن اين چيزا يادشون بياد كي هستند و چي هستند
24. پیامی از شکوفه, فرستاده شده در تاریخ 15-مهر-1386 ساعت 02 از مطالب کامل و ارزنده ای که در این مورد آورده اید بسیار سپاس گزارم.
25. پیامی از آناهيتا, فرستاده شده در تاریخ 17-مهر-1386 ساعت 00 با درود مهرگان بر شما خجسته باد
26. پیامی از میلاد, فرستاده شده در تاریخ 17-مهر-1386 ساعت 00 با سپاس از این نوشته زیبا و غرور آمیز.
سایت شما صفحه ی خانگی مرورگر اینترنت من می باشد
27. پیامی از نسترن, فرستاده شده در تاریخ 17-مهر-1386 ساعت 00 درود بر شما . جشن مهرگان بر تمامی ایرانیان و دوستداران فرهنگ ایرانی مبارک باد . بسیار سپاسگزارم از اینکه این روز را یادآور شدید . به امید داشتن ایرانی سربلند و سرفراز .
28. پیامی از سميه قنبري نودهي, فرستاده شده در تاریخ 17-مهر-1386 ساعت 00 سلام تشكر
29. پیامی از رامین, فرستاده شده در تاریخ 18-مهر-1386 ساعت 00 سپاس که هنوز ایران و ایرانی اینچنین بر نظم خویش استوارند ، درود شایسته ایشان باد
30. پیامی از مانی, فرستاده شده در تاریخ 22-مهر-1386 ساعت 00 با درود بر شما و هنگام خوش جشن مهرگان بر تمامی پارسیان و مردمان سرزمین باستانی پارس خجسته باد ،
31. پیامی از شیدا شیروانی, فرستاده شده در تاریخ 22-مهر-1386 ساعت 00 مطالب ارسالي شما واقعا عالي بود لطفا ادامه بديد شما خدمت بزرگ جامعه هستيد به داشتن شما افتخار ميكنيم
32. پیامی از فرشته, فرستاده شده در تاریخ 25-مهر-1386 ساعت 22 من در جشن مهرگان به دنیا آمده ام و از این بابت به خود میبالم. بخصوص وقتی بیشتر در مورد این جشن باشکوه فهمیدم. کاش فهرستی از دوستداران آریابوم تهیه (آدرس ایمیل) و در مناسبتهای تاریخی برایشان ایمیل میزدید و آنها نیز این روز را با ایمیل به دوستان خود اطلاع میدادند. این کار برای اریابوم بسیار مفید خواهد بود.
33. پیامی از سودا, فرستاده شده در تاریخ 10-آبان-1386 ساعت 19 سلام خدمت دوست عزیز واقعا مطالب جالب و خاندنی بود خیلی خوشحالم از این که هنوز هستند کسانی که این جشن های کهن و بیاد داشته باشن منم بچه مهرگان متولد شده مهرگان از این بابت خیلی خوشحالم
34. پیامی از پویا, فرستاده شده در تاریخ 04-آذر-1386 ساعت 15 خیلی از دیدن این سایت خوشحال شدم و بسیار جای تاسف دارد که مردمی که این همه جشن و دلیل برای شادی داشته اند اکنون اینقدر افسرده و غمگین هستند از تهیه کنندگان مطالب این سایت بسیار سپاسگذارم
35. پیامی از آزاده مهرگان نژا, فرستاده شده در تاریخ 18-آذر-1386 ساعت 14 خيلي دلم مي خواست در مورد نام خانوادگي ام بيشتر بدانم از شما متشكرم. آزاده مهرگان نژاد از زنجان
36. پیامی از بهنام, فرستاده شده در تاریخ 21-آذر-1386 ساعت 05 سپاس فراوان از این نوشتار زیبا و آموزشی.بسیار آموختیم
37. پیامی از اناهیتا, فرستاده شده در تاریخ 23-آذر-1386 ساعت 13 متن شما سرشار از زیبایی ست.
38. پیامی از هادی زاویه گرگری, فرستاده شده در تاریخ 27-آذر-1386 ساعت 22 نوشه شما خیلی باحال بود. من که استفاده کردم.
39. پیامی از بابك, فرستاده شده در تاریخ 02-دی-1386 ساعت 00 درود بر شما بسيار شيوا و آموزنده است، به ويژه براي آنان كه در پي يافتن ريشه و هويت خود هستند
40. پیامی از سلحشور از ایذه, فرستاده شده در تاریخ 17-دی-1386 ساعت 05 ممنونم از اطلاعات کامل و زیبای شما من که واقعا لذت بردم هر نکته ای که ما رو با فرهنگ کهن و ایران اصیل مون اشنا کنه برای ما جالب و لذت بخش می باشد
41. پیامی از مهرگان, فرستاده شده در تاریخ 19-دی-1386 ساعت 16 خيلي زيبا بود . ممنونم كه اين نوشته ها رو نوشتين . چون مي تونم به آيندگانمون بگم ما هم آييني داريم كه زيباترين آيين دنيا ست . من تنها بخشي از اين آيين رو هر سال برگزار مي كردم . ممنون
42. پیامی از الهه, فرستاده شده در تاریخ 15-بهمن-1386 ساعت 16 واقعا من به داشتن چنين كشوري با فرهنگ اصيلش افتخار مي كنم.ممنون از اينكه گوشه هايي از تاريخ از دست رفنه مونو حفظ كردين .
43. پیامی از نگین, فرستاده شده در تاریخ 05-اسفند-1386 ساعت 12 من ایرانی هستم و به تمدن ایران افتخار می کنم و از اینکه ما فرزندان ایران را با مام وطن آشنا می کنید از شما سپاسگزاریم
44. پیامی از نیلوفر, فرستاده شده در تاریخ 10-اسفند-1386 ساعت 14 من متولد مهرگانم بهش افتخار می کنم
45. پیامی از م.ش, فرستاده شده در تاریخ 24-اسفند-1386 ساعت 01 با سلام و خسته نباشید مطالب پر محتوا و جالب بود امیدوارم در آینده نیز مطالبی در مورد گذشته فراموش شده مان اظافه شود
46. پیامی از مسعود سخا, فرستاده شده در تاریخ 06-فروردین-1387 ساعت 14 با درود فراوان. چندي است كه حس ايران دوستي من چنان گل كرده كه من را وادار كرد در كلاس درس دانشگاه و در برابر استاد رجز خواني كنم.پس از بحثهاي زياد با استاد به ايشان عرض كردم كه از دانشجويان جوان بپرسند اعياد ما ايرانيان چندتا هستند و يك خط در مورد هر كدام توضيح دهد.اگر يك نفر پيدا شد جايزه اش با من.پيدا نشد كه نشد.استاد لطف فرمود و اين را موضوع تحقيق مطرح كردند و فرمودند همه در اين مورد تحقيق كنند و بياورند.براي من خيلي جالب بود و احساس شعف مي كردم.واي به ملتي كه فرهنگ خودشان را گم كنند و به فرهنگ تهي بيگانه متوسل شود.با سپاس بي كران از شما
47. پیامی از فرامرز میشانی, فرستاده شده در تاریخ 26-امرداد-1387 ساعت 02 درود وسپاس برپیشنیان ما وزرتشت پیامبر مهر ودوستی ودرود برهمه انسانهای مهربان وازاده سراسر گیتی
فرامرز میشانی
48. پیامی از مریم, فرستاده شده در تاریخ 21-شهریور-1387 ساعت 00 نوشته بالا در مورد مهر و جشن مهرگان بسیار جالب و خواندنی بود.
شاد باشید.
49. پیامی از خسرو انصاری, فرستاده شده در تاریخ 31-شهریور-1387 ساعت 10 درود بر شما که مردم ایران را با گذشته آنها آشنا می کنید
50. پیامی از بزرگمهر, فرستاده شده در تاریخ 31-شهریور-1387 ساعت 13 فوق العاده بود درود بر نام نامی آریا و آریایی
دشت باشید و خورشید
51. پیامی از لیلی, فرستاده شده در تاریخ 02-مهر-1387 ساعت 09 بی نهایت ممنون بهخاطر اطلاعات ارزنده ای که نوشته بودید. شاد و آرام و پیروز باشید
52. پیامی از ساسان, فرستاده شده در تاریخ 02-مهر-1387 ساعت 20 درود بر شما به امید روزی که ایرانیان به آیینهای زیبا و شاد پیشینیان خویش بازگردند و از زشتیهای آیینهای تحمیلی دوری کنند.
53. پیامی از شایان, فرستاده شده در تاریخ 07-مهر-1387 ساعت 23 بی پایان سپاس و بی اندازه درود بر هر آنکه در راه آبادی، آزادی و آگاهی می کوشد.
فرخنده مهرگان، جاودان ایران.
54. پیامی از مهيار, فرستاده شده در تاریخ 08-مهر-1387 ساعت 13 این سایت را تازه پیدا کردهام. مطالب شما بسیار آموزنده و خواندنی است. همچنین اینجا جایی است که باعث می شود به ایرانی بودنم ببالم. به امید سربلندی سرزمین عزیزمان درود بر شما
55. پیامی از خداداد, فرستاده شده در تاریخ 08-مهر-1387 ساعت 19 درود بر تمام كساني كه براي زنده نگهداشتن نام ايران وايراني تلاش مي كنند جشن مهرگان بر تمام ايرانيان در سراسر گيتي تبريك مي گويم با سپاس فراوان خداداد
56. پیامی از خداداد, فرستاده شده در تاریخ 08-مهر-1387 ساعت 19 مهرگان برتمام ايرانيان در سرزمين باستاني ايران مبارك باد
57. پیامی از شهراد, فرستاده شده در تاریخ 09-مهر-1387 ساعت 03 درود به شما و همه هم میهنان گرامی آریایی از آذری و کرد و لر تا بلوچ و پارسی وارمن و گیلک و تالشی و مازنی و خوزی و خراسانی و.......
همچنین پـــاینده بــــاد ایران
ورجاوند و بزرگ ما
مهرگان بزرگ فرخنده و شاد باد
58. پیامی از خداداد, فرستاده شده در تاریخ 09-مهر-1387 ساعت 20 جشن بزرگ مهرگان بر تمامی ایرانیان در سرزمین باستانی ایران خجسته باد
59. پیامی از آناهیتا, فرستاده شده در تاریخ 11-مهر-1387 ساعت 12 درود.مهرگان اگر روز اعتدال پاییزی و برابری روز مهر باماه است چرا امروز جشن مهرگان 5ام گرفته می شود؟سرافراز و سبز باشید.
60. پیامی از مریم, فرستاده شده در تاریخ 12-مهر-1387 ساعت 00 مطالب بسیار ارزشمندی بود.
شاد باشید
61. پیامی از ببرلز, فرستاده شده در تاریخ 13-مهر-1387 ساعت 10 درود نوشتار شما بسیار خوب بود جناب فرهانیه بهتر نبود از پژوهشهای قویتر استفاده کرد چون همه اینهادر کتابها است و میشود استفاده کرد ای کاش پژوهشهای را استفاده میکردید که در جای دیگر نمیشد پیدا کرد.براینمونه جشن مهرگان را در اینترنت سرچ کرد همه شبیه هم است. پاینده ایران
62. پیامی از نيلوفر, فرستاده شده در تاریخ 13-مهر-1387 ساعت 13 واقعا اطلاعات مفيدي بود. اميدوارم هميشه ايراني بمانيم و به سنتهاي خود احترام بگذاريم.
مهرگان مبارك باد.
63. پیامی از مجتبی, فرستاده شده در تاریخ 15-مهر-1387 ساعت 08 سلام و با سپاس از شما. اطلاعات خیلی خوبی بود و ما ایرانیانی که از اصل خود دور افتاده بودیم می توانیم از این اطلاعات استفاده شایانی نماییم . با تشکر
64. پیامی از اميد, فرستاده شده در تاریخ 15-مهر-1387 ساعت 21 سلام لينك سايتتون و تو وبلاگم گذاشتم.سايت كاملي داريد از شما ممنونم.
65. پیامی از سینا, فرستاده شده در تاریخ 16-مهر-1387 ساعت 01 مهرگان بر همگان خوش
66. پیامی از صبا, فرستاده شده در تاریخ 16-مهر-1387 ساعت 13 با سلام از زحمات ارزنده شما ایکاش این نیکو آئین و رسم به جوانان ما شناسانده شود اینکه آداب سرزمین مادری ما زیبا تر و پر ریشه تر از آداب غیر ایرانی است و این مناسبتها را بهانه ای کنیم برای مهرورزیدن.
67. پیامی از ساناز, فرستاده شده در تاریخ 16-مهر-1387 ساعت 13 با درود. خداوند ياريتان كند كه بيشتر اصالت و سنت هايمان را يادآوري كنيد. تا فراموش نكنيم از چه خاك پاك و پر پيشينه اي هستيم. از اطلاعاتتان سپاسگزارم.
68. پیامی از بابك رادان, فرستاده شده در تاریخ 16-مهر-1387 ساعت 14 بادرودبر ايران وايراني
69. پیامی از مسعود, فرستاده شده در تاریخ 17-مهر-1387 ساعت 17 درود بر بازماندگان کوروش کبیر .با این که درخاک آریایی نمی زیم به پارسی بودن خویش هماره می بالم.
70. پیامی از هادی, فرستاده شده در تاریخ 25-مهر-1387 ساعت 09 باسلام برشماامیدوارم خوب باشیدوباتشکرازاین مطلب باارزش شما
71. پیامی از جواد مفرد کهلان, فرستاده شده در تاریخ 20-آبان-1387 ساعت 20 نظر به قدیمی ترین نامهای خدایان آریایی که در کتیبه پادشاهان میتانی (پیشدادیان) در اواسط هزاره دوم پیش از میلاد بر جای مانده است مهر اصیل ترین و مهمترین خدای آریائیها بوده است.
72. پیامی از ساچلی, فرستاده شده در تاریخ 19-آذر-1387 ساعت 00 بسیار عالی ، زیبا و جذاب بود.امیدوارم تبلیغات برای مراجعه به این سایت ها بیشتر شود تا فرزندان ایران با سرزمین کهن خود و جشن های پر محتوای آن بیشتر و بهتر آشنا شوند.
73. پیامی از جواد مفرد کهلان, فرستاده شده در تاریخ 03-دی-1387 ساعت 20 نظر به نام مؤبدانی که در کتب پهلوی و اوستا ائیریامن (محبت و مهر) نامیده شده اند. این مؤبدان باید پرستندگان ایزد مهر بوده باشند و آتشکده های ماقبل ساسانیان مهرابه های ایزد خورشید مهر بوده اند. نامهای آذرگشنسب (آتش شیر= سمبل خورشید) و آذربرزین مهر و نابک بلخ و فرنبغ (دوستدار بغ= مهر) به وضوح گویای آنند.
74. پیامی از ژینو, فرستاده شده در تاریخ 06-دی-1387 ساعت 22 مطالب کاملا عالی و کامل و جامع و جالب و متحیر کننده ای بود تبریک می گم.
75. پیامی از فضل اله, فرستاده شده در تاریخ 04-اسفند-1387 ساعت 00 نمیدونم چطور تشکر کنم خواهشا ترتیبی دهید با هم این جشنها رو برگزار کنیم
76. پیامی از راحله, فرستاده شده در تاریخ 29-اسفند-1387 ساعت 10 از زحمات شما براي شناساندن تاريخ ايراني به ايراني سپاسگذارم... پايدار ايران و ايراني و مهر ايران
77. پیامی از مریم, فرستاده شده در تاریخ 28-فروردین-1388 ساعت 21 من افتخار میکنم به ایرانی بودنم و تمام تلاشمو واسه زنده نگه داشتن ایینهای زیباش میکنم با سپاس از شما
78. پیامی از صبا, فرستاده شده در تاریخ 14-شهریور-1388 ساعت 01 درودبرنوادگان کورشی که درحفظ آداب ورسوم خاکشون تلاش میکنندوباکردارنیک وپندارنیک وگفتارنیک زندگی میکنند.باسپاس
79. پیامی از شاهین شفیعی, فرستاده شده در تاریخ 16-شهریور-1388 ساعت 14 درود بر شما که برای آشنایی مردم و به ویژه جوانان با فرهنگ کهن و سترگ ایرانی تلاش میکنید.امیدوارم جشنهای کهن ایرانی بویژه مهرگان،سده،اسفندرامذگان و... بار دیگر در سرزمین آریایمان زنده شوند.
80. پیامی از نسرین خادمی, فرستاده شده در تاریخ 02-مهر-1388 ساعت 12 سلام. با سپاسی به بلندای شبهای مهر.دستان پر مهر مهرانگیزتان را می بوسیم. نسرین خادمی
81. پیامی از كوروش, فرستاده شده در تاریخ 03-مهر-1388 ساعت 14 درود.... آفرين بر شماكه يادآور ايرانيد و بوي كوروش و زرتشت داريد... خداوند ايران يارتان
82. پیامی از عزت اله شاه کرمی , فرستاده شده در تاریخ 04-مهر-1388 ساعت 12 به نام خدا سلام پژوهش بسیار بسیارعالی وجالبی است .به ویژه شیوه ی ارجاع وفهرست منابع عالی که استفاده کرده اند.کامیاب باشید. عزت اله شاه کرمی ازلرستان
83. پیامی از فرشاد, فرستاده شده در تاریخ 07-مهر-1388 ساعت 13 بگو چرااینقدر مهرو دوست دارم هر سال این وقتا بی دلیل خوشحالم تو پوست خودم نمی گنجم خلاصه بعداز هزاران سال جشنو پایکوبی نیاکانمون میره تو خون ادم بگذریم که الان... خداکنه کاوه اهنگرو افریدون هرجا هستن از سرنوشت کهن بوم وبر خبر نداشته باشند و سیتره ضحاک و پایمردان دیوشو نبیند حتما دلشون میشکنه وبه ما نسل امروز ایران زمین لعنت میفرستن که از چه نشسته ای.(تشکر از کار الهامبخشتون)
84. پیامی از مهرگان, فرستاده شده در تاریخ 10-مهر-1388 ساعت 12 به امید روزی که شادی جشن های اصیل ایرانی و مقدسات ایرانی در ایران باستان جاری باشد.
85. پیامی از محمد, فرستاده شده در تاریخ 10-مهر-1388 ساعت 19 درود یزدان پاک به تمامی ایرانیانی که شرف و کهن دیار خود را حفظ وپاسداری می کنند ودین وآئین گهن خود را به هیچ قیمتی نفروختند
86. پیامی از جلال اسفندیاری غ, فرستاده شده در تاریخ 10-مهر-1388 ساعت 22 باسلام ودرود فراوان خدمت شما وهمه ی مشتاقان ایران وایرانی جشن بزرگ مهرگان را به شما ودگر ایرانیهای اصیل این سرزمین اهورائی تبریک میگویم همواره موفق وسربلند باشید
87. پیامی از میثم مقدم, فرستاده شده در تاریخ 13-مهر-1388 ساعت 17 با تشکر ازشما که فرهنگ اصیل ایرانی را پاس می دارید. از درگاه ایزد بزرگ آرزوی کامیابی و پیروزی روزافزون شما را دارم.
88. پیامی از شیرین, فرستاده شده در تاریخ 14-مهر-1388 ساعت 01 مهر را می پرستم زیرا... قبل از طلوع خورشید.. از کوه طلوع می کند.
89. پیامی از آشوريا, فرستاده شده در تاریخ 14-مهر-1388 ساعت 10 بسيار پر محتوی جالب و آموزنده بود .
چه نيك است كه اين آيين باستاني را با شكوه برگزار نماييم
90. پیامی از الهه, فرستاده شده در تاریخ 11-اردیبهشت-1389 ساعت 14 من 15 سالم و به نظرم خوب و جالب بود.امابعضي از مسائل طوري بيان شده بود كه دركش براي من كمي دشوار بود
91. پیامی از محمد رضا, فرستاده شده در تاریخ 11-اردیبهشت-1389 ساعت 10 بسیار عالی بود.در ضمن عید نوروز بر تمام ایرانیان نیک پندار و نیک گفتار و نیک کردار همایون باد
92. پیامی از نیلوفر, فرستاده شده در تاریخ 11-اردیبهشت-1389 ساعت 10 عالی بود . یادم هست که در کتاب سوم دبستان شعری به نام مهرگان داشتیم که بسیار زیبا بود ، لطفا در صورت امکان آن را به نوشته تان اضافه کنید . ای کاش به جای برگزاری valentine , thanks giving در ایران ، مردم و دولت یاد بگیرند که آیین های باستانی خودمان مانند مهرگان و سده را جشن بگیرند . پیروز و سربلند باشید .
93. پیامی از جمشید, فرستاده شده در تاریخ 01-خرداد-1389 ساعت 14 انشاالله همچو جمشید نامتان پاینده باد
“ جامعه ی ما، زمانی احساس می کند که باید یک نفر را به اوج برساند و پس از مدتی او را به زمین بزند. به این دلیل ما در ایران شهروند یا دانشمند متوسط نداریم. شهروندان ما یا خائن هستند یا بزرگند. ”
پرویز رجبی
این کشور ما باید خرم شود باید بالنده شود - اوستا ، فروردین یشت ، بخش 22
دیدگاه ها : (93)
