عبدالحسین زرین کوب

سعدی در اروپا [1]

سیصد سال پیش از این، «آندره ریه»(A. Ryer) خاورشناس فرانسوی، ترجمه ی منتخبی از گلستان را در پاریس چاپ کرد. این ترجمه که عنوان آن «گلستان، یا کشور گل ها»(Gulistan ou L,Empire des roses) بود، با همه ی نقائصی که داشت، از طرف صاحب نظران اروپا - که برای نخستین بار، با یکی از آثار بدیع ادبیات ایران مواجه می شدند - با شوق و علاقه ی سرشار استقبال گشت.

دیدگاه ها : 0 | بازدیدها : 1116 | دنباله ...

عبدالحسین زرین کوب

پاره ای ابهام ها در باب زندگی و سرگذشت سعدی هست که رفع آن ها تاکنون ممکن نشده است. بیشتر آن ها همچنان است که حل نهایی آن ها کمک زیادی به شناخت بهتر سعدی به عنوان شاعر، اندیشه ور، و نویسنده نمی نماید. مسأله ی نام است که مشرف است یا مصلح، و منشأ تخلص که آیا منسوب به سعدِ زنگی یا نواده ی اوست و یا به بنی سعد از انصار خزرجی مقیم فارس، و نیز مسأله ی تاریخ تولد و وفات که چند سالی پس و پیش بودن آن برای شناخت شاعر یا ارزیابی اثرش اهمیت زیادی ندارد؛ هر چند تصور یک عمر طولانی صد ساله یا بیشتر درباره ی او بحث هایی را برمی انگیزد که در طرز تلقی منتقد امروزی از شعر او هم ناچار تأثیر می گذارد.

دیدگاه ها : (1) | بازدیدها : 1247 | دنباله ...

عبدالحسین زرین کوب

شیخ سعدی، مصنف «گلستان»(وفات 691) که از جوانی در بغداد خلفا تربیت یافت، در نظامیه ی آن درس خواند، و با مشایخ آن از صوفیه و فقها و اهل حدیث ارتباط داشت و در عین حال از لذت عشق و سماع و از هیجان مسافرت های دور و دراز هم بی بهره نماند، مقارن تصنیف گلستان (656) که تازه از شام به شیراز بازگشته بود شاعری زبان گشاده و واعظی مردم آمیز بود، و این احوال همراه با تجارب حیات گذشته، تأثیر بارزی در سبک بیان او گذاشت چنان که از همان آغاز ورود به فارس رقعه ی منشآتش چون ورق زر همه جا می رفت و مثل شعر او از همان ایام مقبول خاص و عام بود.

دیدگاه ها : 0 | بازدیدها : 1516 | دنباله ...

عبدالحسین زرین کوب

در باب سعدی البته داوری ِدرست، بی تفصیل و تحقیق ممکن نیست و این جا هم مجالی برای این تفصیل و تحقیق نیست. طرز سعدی بر پرباری لفظ و نازکی معنی استوار است و علی الخصوص شیوه ی سهل ممتنع در سخن او به سر حد اعجاز می رسد. معانی لطیف را سعدی در سهل ترین عبارت بیان می کند و کلام او از تقید لفظی و معنوی خالی است و اثر صنعت در آن دیده نمی شود، هر چند یکسره از صنایع نیز خالی نیست.

دیدگاه ها : (1) | بازدیدها : 870 | دنباله ...

عبدالحسین زرین کوب

در مجموعه ی آثار سعدی که «کلیات سعدی» نام دارد، اولین اثری که تاریخ تصنیف یا اتمام آن در متن کامل شیخ یاد شده است «بوستان» است. بوستان سعدی که آن را «سعدی نامه» هم خوانده اند منظومه ای تعلیمی است در قالب مثنوی و بر وزن شاهنامه ی فردوسی و اسکندرنامه ی نظامی که از سال ها قبل از شیخ و قبل از نظامی و فردوسی مواعظ اخلاقی را نیز همانند حوادث رزمی در این وزن سروده اند. قدیم ترین نمونه ها «آفرین نامه ی ابوشکور بلخی» و «منظومه ی راحة الانسان بدایعی»(نفیسی، مجله ی مهر، سال 2 شماره ی 2 و 3) است.

دیدگاه ها : 0 | بازدیدها : 1060 | دنباله ...

عبدالحسین زرین کوب

«سعدی نامه»ی شیخ، که خود او بعد از تصنیف «گلستان» و ظاهرا از باب هماهنگی با آن، نام «بوستان» بر آن نهاد، در مجموع آثار وی که کلیات شیخ نام دارد اولین اثر تاریخ دار سعدی محسوب است. تاریخ اتمام، یا تدوین این اثر سال ششصد و پنجاه و پنج است که اواخر دوران فرمانروایی «اتابک ابوبکر بن سعد زنگی»(658 - 623) در فارس را شامل است.

دیدگاه ها : 0 | بازدیدها : 1185 | دنباله ...